Hội đồng hương Vĩnh Phú tại CHLB Đức

Lễ hội mùa xuân trên quê hương Thanh Thủy

Đăng lúc: Chủ nhật - 04/12/2011 21:46 - Người đăng bài viết: Nguyễn Ngọc Minh
Lễ hội mùa xuân trên quê hương Thanh Thủy

PTO- Thanh Thủy địa thế khá đẹp: Lưng tựa vào miền rừng núi Thanh Sơn, phần đất cuối cùng của dãy Hoàng Liên Sơn hùng vĩ. Mặt nhìn về hướng Đông Nam bốn mùa thoáng mát, có sông Đà uốn khúc chảy qua hợp lưu với sông Hồng. Bên tả trông về núi Tam Đảo, bên hữu nhìn về núi Ba Vì. Với thế “Sơn chầu thủy tụ” thật hiếm có. Theo truyền thuyết Hùng Vương thì đây là một trong những địa danh được Vua Hùng chấm để định đô Nhà nước Văn Lang xưa.

Ngoài những gì vốn có do thiên nhiên ban tặng, người dân Thanh Thủ còn luôn phát huy truyền thống đấu tranh anh dũng, lao động cần cù, sáng tạo xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp. Từ bao đời, bên cạnh việc chú ý đầu tư vào xây dựng những công trình thiết yếu phục vụ đời sống dân sinh, người dân nơi đây còn luôn đề cao, tôn trọng đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, quan tâm tới việc xây dựng, bảo tồn các công trình kiến trúc thờ tự những người có công với dân với nước như: Đình, chùa, đền, miếu... gắn liền với những lễ hội văn hóa dân gian truyền thống mang ý nghĩa tâm linh, góp phần làm cho đời sống văn hóa tinh thần của quê hương ngày thêm phong phú, đa dạng, hấp dẫn.

Hiện nay ở Thanh Thủy có trên 100 di tích lịch sử thờ tự các tướng lĩnh thời Vua Hùng. Trong đó có 4 di tích xếp hạng cấp quốc gia, 20 di tích xếp hạng cấp tỉnh, còn lại là những phế tích, dấu tích và di tích mới khôi phục. Gắn liền với các di tích lịch sử trên là gần 50 lễ hội văn hóa dân gian lớn nhỏ được tổ chức rải rác vào các tháng trong năm. Riêng xã Đào Xá đã có gần 20 di tích lịch sử và lễ hội, trong đó có 2 di tích đã được xếp hạng cấp quốc gia, 10 di tích xếp hạng cấp tỉnh, là xã có số lượng di tích lịch sử và lễ hội văn hóa nhiều nhất so với các xã trong huyện.

Mùa xuân là mùa khởi đầu của một năm, không khí ấm áp, trong lành, cây cối đâm chồi nẩy lộc, trăm hoa đua nở, muôn vật sinh sôi phát triển. Mùa Xuân lại là mùa “nông nhàn”, nghỉ ngơi sau những ngày tháng vất vả dồn sức vào hoàn thành công việc mùa vụ cuối năm của nhà nông và có lẽ cũng vì vậy mà người dân Thanh Thủy, từ bao đời cũng đã khéo chọn mùa Xuân là mùa lễ hội của quê mình. Vì vậy số lễ hội được tổ chức vào mùa Xuân ở đây chiếm tới 2/3 tổng số lễ hội trong năm của toàn huyện. Xin giới thiệu về hai lễ hội lớn nhất ở đây được tổ chức vào mùa xuân với thời gian nhiều ngày, nội dung phong phú, đa dạng, hấp dẫn. Đó là lễ hội đền Lăng Sương và lễ hội đình Đào Xá (còn gọi là hội Voi Đào Xá) đã thu hút nhiều khách thập phương trên mọi miền đất nước về dự.

Trước tiên là lễ hội đền Lăng Sương thuộc xã Trung Nghĩa (di tích lịch sử văn hóa quốc gia) vào ngày rằm tháng giêng âm lịch. Tưởng nhớ tới công đức của Đức Thánh Mẫu - Đinh Thị Đen và ngày sinh Đức Thánh Tản Viên Sơn (ông tổ chống lũ lụt ở nước ta) vào ngày 15 tháng giêng âm lịch, người đã có công dạy dân trị thủy, đánh giặc giữ nước, mở mang bờ cõi giang sơn. Lễ hội tổ chức trong 3 ngày đêm (từ ngày 14 đến hết ngày 16 tháng giêng âm lịch), nội dung gồm 2 phần lễ rước và hội thi. Ngày 15 là ngày chính hội. Lễ rước được tổ chức khá đông vui, trang trọng: Đi đầu đoàn rước là phường bát âm, cờ biển và kiệu bát cống do 8 cô thanh nữ rước, trên kiệu có dầu nước, oản quả, hương án, bài vị. Tiếp theo là đoàn rước và dân làng. Trên đường đi cứ một đoạn 50m, đoàn rước lại tổ chức chạy cờ diễn lại sự tích Đức Thánh Tản Viên luyện quân đánh giặc. Không khí ngày hội diễn ra đông vui náo nhiệt những vẫn giữ được vẻ trang nghiêm, thành kính. Đoàn rước đi vòng quanh làng một lượt rồi trở về đền làm lễ tế cầu mong Đức Thánh phù hộ cho “Dân an quốc thái”, nhà nhà ấm no hanh phúc. Sau phần lễ rước là phần hội được tổ chức biểu diễn, thi đấu những trò chơi dân gian đặc sắc, hấp dẫn như ném còn, đấu vật, chọi gà, kéo co... Các nam thanh nữ tú đua nhau tranh tài cầu mong đạt giải để lấy lộc đầu xuân.

   

Lễ hội lớn thứ hai là lễ hội đình Đào Xá (di tích lịch sử văn hóa quốc gia) vào ngày 28 tháng giêng âm lịch, tưởng nhớ tới công đức của Hùng Hải, em thứ 19 Vua Hùng, người đã có công dạy dân cày cấy, bảo vệ mùa màng xây dựng làng quê trù phú. Tưởng nhớ tới công đức của ông, nhân dân Đào Xá đã tôn ông là Thành Hoàng làng, lập đình thờ và hàng năm tổ chức lễ hội rước voi truyền thống rất vui vẻ. Lễ hội được tổ chức 3 ngày, từ ngày 27 đến hết ngày 29 tháng giêng âm lịch, nội dung gồm có tế lễ, rước voi và các trò chơi dân gian mang ý nghĩa văn hóa truyền thống. Ngoài phần lễ rước, ban tổ chức còn tổ chức biểu diễn văn nghệ, thi đấu thể thao và nhiều trò chơi dân gian khá đặc sắc như: Nấu cơm thi, kéo co, chọi gà, đánh vật... đã để lại nhiều ấn tượng đẹp đẽ cho khách thập phương về dự.

   

Ngoài hai lễ hội lớn trên, rải rác từ tháng giêng đến hết tháng 3 âm lịch ở Thanh Thủy còn diễn ra hàng chục lễ hội được tổ chức trong phạm vi làng xã khá tưng bừng, nhộn nhịp như lễ hội múa Trâu vào ngày mồng 3 tết ở đền Tam Công xã Đào Xá, tưởng nhớ tới ngày sinh của ba vị Tam Công: Đạt Công Long Vương, Mãn Công Long Vương và Uyên Công Long Vương đã có công thay cha (Hùng Hải) tiếp tục dạy dân làm ăn, xây dựng quê hương trù phú. Tiếp đến là lễ hội Cầu Gà (còn gọi là cầu đinh - cầu có con trai) ở đình Chòm xã Tân Phương, vào ngày mồng 7 tháng giêng, tưởng nhớ tới ngày đầu dân làng đến đây “khai thiên lập địa”, cư dân thưa thớt, đã lập đình thờ và hàng năm mở hội cầu cho: “Đinh cường, hương vượng”, “Đinh đa, gia thịnh” để xây dựng làng quê phát triển. Lễ hội Đền Sồi và múa cồng chiêng của đồng bào dân tộc Mường xã Yến Mao vào ngày mồng 7 tết, lễ hội tế Thần Tản Viên Sơn ở đình Hữu Khánh xã Tân Phương vào ngày mồng 10 tháng 3 âm lịch...

Về với lễ hội mùa Xuân trên quê hương Thanh Thủy, sau lễ dâng hương, chiêm ngưỡng những công trình kiến trúc cổ, các trò chơi dân gian độc đáo, quý khách còn được thưởng thức nhiều món ăn đặc sản lạ lẫm, ngon miệng, đầy thú vị của vùng quê hiếu khách như: “Dê núi đá, cá sông Đà”, “Chè mai Miếu, điếu Sơn Vi”... và vào nghỉ dưỡng tắm nước khoáng nóng, thứ nước khoáng thiên nhiên được các nhà khoa học phân tích vào loại quý hiếm nhất vùng Đông Nam Á, tại trung tâm nghỉ dưỡng thuộc hai xã La Phù và Bảo Yên. Nội dung chính, bao trùm toàn bộ lễ hội mùa Xuân ở Thanh Thủy là hướng về cội nguồn, ca ngợi công đức các vị thần, những người có công với dân với nước và cầu cho “Quốc thái dân an”, “Đinh cường, hường thịnh”, mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, cuộc sống âm no hạnh phúc. Đó là những nét đẹp văn hóa tâm linh, mang đậm tính nhân văn sâu sắc. Rất mong nét đẹp văn hóa truyền thống này tiếp tục được bảo tồn và phát triển để đưa Thanh Thủy sớm trở thành một trong những điểm du lịch về nguồn tiêu biểu, độc đáo, hấp dẫn của vùng quê đất Tổ Vua Hùng.

Nguồn tin: báo Phú Thọ Online
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết